Process Enlightenment: 100 procent biogebaseerd PET - Utilities
nieuws

Process Enlightenment: 100 procent biogebaseerd PET

Publicatie

12 jan 2017

Categorie

Het Nieuwe Produceren

Soort

nieuws

Tags

Enlightenmentz of the Year

Cumapol en BioBTX hebben met een consortium van MKB-bedrijven en kennisinstellingen via een uniek procedé high-performance PET gemaakt. Honderd procent uit biomassa. Deze BioPET100 is geschikt voor hoogwaardige toepassingen in onder andere de cosmetica. BioPET100 is finalist in de Enlightenmentz of the Year verkiezing in de categorie process. De winnaars worden tijdens het Duurzaam Geproduceerd congres op 20 januari bekend gemaakt.

Een Process Enlightenment is een innovatieve technologie die hele productieprocessen en zelfs hele ketens kan verduurzamen, met een grote positieve impact op de mens en het milieu. Een nieuw proces dat bijvoorbeeld breed inzetbaar is en veel grondstoffen, energie of water bespaart.

Wie zitten er achter?
De BioPET100 is gemaakt van glycerine afkomstig van SunOil Biodiesel in Emmen. Glycerine is een restproduct dat ontstaat bij de productie van biodiesel. Met behulp van de pyrolyse technologie van BioBTX in Groningen, ontwikkeld in nauwe samenwerking met de Rijksuniversiteit Groningen, is de glycerine omgezet naar een mengsel van zogenaamde bio-aromaten. Na de omzetting is een van de geproduceerde bio-aromaten op kwaliteit gebracht, door Syncom in Groningen. Dit tussenproduct is vervolgens gepolymeriseerd door Cumapol bij API, beide in Emmen. Hier heeft ook de Stenden Hogeschool in Emmen aan bijgedragen. Tot slot heeft Dufor uit Zevenaar bij Aarts Plastic in Waalwijk het spuitgieten uitgevoerd. Daarmee was de allereerste BioPET100 verpakking voor cosmetica een feit.

Waarom BioPET100?
De verpakkingsindustrie zet vol in op verdere vergroening. Een veel gebruikte kunststof is PET. Dus daar moeten kansen liggen. Een consortium van MKB-bedrijven en kennisinstellingen heeft via een uniek procedé uit honderd procent biomassa high-performance PET gemaakt. Volgens het consortium is BioPET100 geschikt voor hoogwaardige toepassingen in onder andere de cosmetica. September 2016 zijn enkele zogenaamde cosmetic containers gepresenteerd met een deksel, gemaakt van BioPET100.

Volgens Marco Brons, directeur van Cumapol biedt het biogebaseerde PET een unieke kans. ‘Als we de kunststoffenmarkt willen verduurzamen, komen we er niet alleen met recycling. Niet alles komt terug en bovendien groeit de markt nog steeds. Daarom moeten we ook aan oplossingen werken aan de kant van virgin grondstoffen.’

Wat is de belangrijkste stap?
PET bestaat uit twee bestanddelen: PTA (gezuiverd teraftaalzuur) en glycol. Dat tweede ingrediënt werd van oudsher gewonnen uit ethanol, dat zijn oorsprong heeft in aardolie. Glycol is ook te winnen uit bio-ethanol, op basis van plantaardige oliën. Dat gebeurt op beperkte schaal ook al, vooral in Brazilië.

Met die biologische glycol worden ook al PET-flessen gemaakt. Coca-Cola gaat er prat op dat de frisdrank in zulke ‘biologische’ flessen zit, de Plant Bottle. Een mooie stap vindt Brons, maar in feite is glycol maar 25 procent van de PET. De overige 75 procent is in dat geval dus nog geproduceerd uit fossiele grondstoffen. Wereldwijd lopen al jaren onderzoeken naar hoe PTA biologisch te maken is. BioBTX heeft ontdekt hoe dat kan.

Cumapol en BioBTX hebben hun onderzoek en experimenten in stilte gedaan, geholpen door onder meer de Rijksuniversiteit Groningen. Om het proces een stap verder te brengen, gaan ze nu samen op het Emmtec-terrein een proeffabriek bouwen voor de productie van bioPET. En inmiddels zijn de eerste grammen bioPET ook daadwerkelijk geproduceerd.

Wanneer is bioPET commercieel toepasbaar?
Hoe snel bioPET op grote schaal kan worden gemaakt, hangt voor een groot deel af van de aanvoer van grondstoffen. De grootste uitdaging ligt niet eens bij het biogebaseerde PTA. Daarvoor is weliswaar hout nodig, maar het voordeel is dat het ook sloophout, afvalhout of ander hout mag zijn. De aanvoer van biologische glycol ligt veel lastiger. Voor de productie van glycol is bio-ethanol nodig, dat momenteel vooral wordt gewonnen uit rietsuiker en maïs. De gigantische gewasvelden die nodig zijn, bevinden zich voornamelijk in Brazilië, terwijl het glycol vervolgens grotendeels wordt geproduceerd in India. Om bioPET te maken zouden schepen met grondstoffen dus de halve wereld over moeten varen. En dat lijkt haaks te staan op de filosofie om duurzamer PET te produceren.

Op dat vlak heeft Brons wel een suggestie: ‘Ik denk dat glycol op het chemiepark in Delfzijl gemaakt moet kunnen worden.’ En misschien op den duur niet meer uit aangevoerde rietsuiker, maar uit suikerbieten. Een biogrondstof waar momenteel sowieso in de Eemsdelta veel belangstelling voor is. Al is het alleen maar omdat suikerbieten veel in Noord-Oost-Nederland worden verbouwd en de Europese quota binnenkort verdwijnen.

Wat is het voordeel van BioPET100?
Er zijn meerdere wegen die naar Rome leiden. Natuurlijk kent Brons ook de ontwikkelingen rond de nieuwe biogebaseerde kunststof PEF van Avantium. Daarbij gaat het om een andere kunststof dan PET, ook met andere eigenschappen. ‘Het voordeel van BioPET100 is dat het uit precies dezelfde moleculen bestaat als PET uit aardolie. Dus het is op dezelfde manier en in dezelfde stroom te recyclen.’

Waarom moet BioPET100 de Process Enlightenment winnen?
Deze BioPET100-showcase gemaakt van een reststroom is volgens de initiatiefnemers een wereldprimeur. Dit succes laat zien dat biomassa reststromen gebruikt kunnen worden als grondstof voor de productie van bestaande kunststoffen. De technologie leent zich bovendien goed voor opschaling.

De Enlightenmentz of the Year verkiezing is in het leven geroepen door uitgeverij Industrielinqs en is bedoeld om producten en processen die de groene industriële revolutie kunnen veroorzaken een duwtje in de rug te geven. De verkiezing kent drie categorieën: process, project en social. In januari stellen we de finalisten een voor een aan u voor. Kijk hier voor een overzicht van alle finalisten. De winnaars worden bepaald door een jury (verdeelt 60 punten), de bezoekers van het Duurzaam Geproduceerd congres (20 punten) en internetstemmen (20 punten). Vanaf 13 januari kan er via internet worden gestemd.

Industrielinqs 3, 2022

31 mei 2022

nieuws

Ørsted en TotalEnergies schrijven in op windpark Hollandse Kust West